ابراهيم رفعت باشا ( مترجم : هادى انصارى )

220

مرآة الحرمين ( سفرنامه حجاز و تاريخ و جغرافياى راهها و بقاع متبركه آن ) ( فارسى )

درب حاجيان هنگام انجام طواف تحيّت وارد مىشوند . 2 ) باب قايتباى ؛ دريچه‌اى است كوچك و داراى پله نمىباشد . 3 ) باب الجنائز ؛ به اين نام شهرت يافت چون بيشتر جنازه‌ها را از اين درب به سوى قبرستان معلّى مىبرند . به گفتهء ازرقى : اين درب همان دربى است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و إله از آن مىگذشت و به خانهء همسرش خديجه عليها السّلام در بازار عطرفروشان مىرفت . اين درب داراى دو لنگه است كه با سيزده پله به كف مسجد راه دارد ، ارتفاع هر پله بيست و پنج سانتىمتر مىباشد . 4 ) باب العباس بن عبد المطلب ؛ به علّت آن كه مقابل خانهء عباس در مسعى بوده ، بدين نام خوانده شده است . ابن الحاج در مناسك خود آن را باب الجنائز ناميده است . شايد بدان جهت باشد كه در اين محل بر جنازه‌ها نماز مىگزارده‌اند . اين درب داراى سه لنگه است كه با يازده پله به مسجد الحرام راه دارد . بر روى ديوار و در سمت چپ شخصى كه به درون مسجد مىرود ، با خط زيباى ثلث ، اين كلمات نوشته شده است : « اللّه ، محمد ، ابو بكر ، عمر ، عثمان » به سال 1299 ه . و در بالاى اين نوشته با خط ثلث ظريفى اين جمله نوشته شده است : « قد وقع هذا الإنشاء الشريف بإشارة السلطان الأعظم السلطان مراد خان بن السلطان سليم خان ايّد اللّه ملكه ، سنة 988 ه . » 5 ) باب علّى ؛ كه معروف به « باب بنى هاشم » نيز مىباشد . به گفتهء ازرقى « باب بطحاء » نيز گفته مىشود . داراى سه لنگه است كه با 13 پله به بلندى حدود 28 سانتىمتر به مسجد الحرام راه دارد . نوشته زيبايى از آن سلطان مراد خان به سال 984 ه . بر بالاى آن ديده مىشود .